نام علمی: Stenolobium stans
(نامهای رایج: تکوما زرد، زنگولههای زرد، Yellow Bells، Esperanza، Yellow Elder، بوقلمون زرد)
ویژگیهای ظاهری و فیزیکی تکوما زرد:
ارتفاع: ۲٫۵ تا ۷ متر (گاهی تا ۱۰ متر در شرایط ایدهآل بهعنوان درختچه یا درخت کوچک)
قطر تاج: ۲ تا ۲٫۵ متر (در فرمهای آزادتر تا ۴–۶ متر)
فرم تاج: گرد تا بیضی، متراکم و پرپشت
برگ: شانهای فرد (۳ تا ۷ یا بیشتر برگچه)، برگچهها بیضی تا نیزهای، لبهدار و دندانهدار، سبز روشن تا تیره
گل: در گلآذین خوشهای یا پانیکول انتهایی؛ گلهای شیپوری یا زنگولهای زرد روشن (گاهی با خطوط قرمز ظریف داخل)، کمی معطر؛ گلدهی اواسط تابستان تا اواسط پاییز (در اقلیمهای گرم تقریباً در تمام سال)
میوه: کپسول بلند و باریک نیاممانند که دانههای بالدار آزاد میکند
گالری تصاویر گیاه:
b-30.jpg
b-30.jpg
b-30.jpg
ویژگیهای قابل توجه تکوما زرد در منظر و طراحی کاشت گیاهان زینتی:
نیمههمیشهسبز (در مناطق گرم همیشهسبز)
سرعت رشد: سریع
گلدهی: اواسط تابستان تا اواسط پاییز (طولانیمدت)
مناسب برای: تککاشت (نمونه شاخص)، کاشت تودهای، پسزمینه، حاشیه، پرچین سبک و گلدانی
بافت: متوسط
تکوما زرد ( Tecoma stans ) یکی از درختچههای گلدار محبوب مناطق گرمسیری و نیمهگرمسیری است که به دلیل گلهای زرد روشن و چشمگیر شیپوری، برگهای سبز براق و رشد سریع، نقش مهمی در ایجاد رنگ و نشاط در طراحی منظر ایفا میکند. این گیاه با تاج گرد و متراکم، بهترین گزینه برای تککاشت در فضاهای کوچک تا متوسط، کاشت تودهای در حاشیه خیابانها و پسزمینه باغها است. گلهای فراوان و نسبتاً معطر آن پروانهها و مرغمگسها را جذب میکند و جلوهای گرم و تابستانی به فضا میبخشد.
منابع طراحی منظر گرمسیری (مانند University of Florida IFAS و Missouri Botanical Garden) توصیه میکنند از آن بهعنوان گیاه نمونهای یا در ترکیب با گیاهان دیگر برای ایجاد کنتراست رنگ استفاده شود. تحمل خوب به گرما و خشکی پس از استقرار، آن را برای فضاهای شهری کمآب مناسب میسازد. با هرس منظم میتوان فرم متراکم و گلدهی مداوم را حفظ کرد. در طراحی فضاهای سبز جنوبی ایران، این گیاه گزینهای عالی برای ایجاد حس گرمسیری و رنگآمیزی طولانیمدت است.
در طراحی فضاهای سبز شهری ایران، تکوما زرد در مناطق گرم و مرطوب تا نیمهخشک جنوبی (مانند خوزستان، بوشهر و هرمزگان) کاربرد گستردهای دارد. این ویژگیها آن را به گیاهی چندمنظوره تبدیل میکند که منظر را از نظر زیباییشناختی (گلهای زرد درخشان) و عملکردی (رشد سریع و تحمل شرایط سخت) غنی میسازد.
نیازها و وضعیت سازگاری تکوما زرد:
نور: آفتابی کامل تا نیمسایه (گلدهی بهتر در آفتاب کامل)
خاک: لومی، شنی، رسی (ترجیحاً با زهکشی خوب)
pH: اسیدی، آهکی، خنثی
نیاز آبی: متوسط (تحمل خشکی خوب پس از استقرار)
مقاومت به خشکی، گرما و یخبندان خفیف دارد (برخی واریتهها مقاومتر به سرما)
مقاومت به شوری: متوسط
سایر گونهها و کلتیوارها:
Tecoma stans var. angustatum : برگهای باریکتر و مقاومت بیشتر به سرما
کلتیوارهای دیگر با گلهای نارنجی یا قرمز نیز وجود دارند (مانند برخی هیبریدها)، اما فرم کلاسیک زرد رایجترین است.
اقلیم و شهرهای مورد پراکندگی تکوما زرد:
مناسب مناطق گرم جنوبی ایران (خوزستان، بوشهر و هرمزگان). Heat Zones: مناسب مناطق گرم Hardiness Zones: معمولاً ۹–۱۱ (با واریتههای مقاومتر به سرما)